30 saniyede özet
Ekstrakorporeal kardiyopulmoner resüsitasyon (ECPR), dirençli kardiyak arrestte aktif KPR sırasında veya dolaşımın çok kısa süreli dönüşünü izleyerek venoarteriyel ekstrakorporeal membran oksijenasyonu (VA-ECMO) akımının başlatılmasıdır. Amerikan Kalp Derneği/Amerikan Pediatri Akademisi (AHA/AAP) 2025, konvansiyonel KPR’ye dirençli hastane içi kardiyak arrestte, seçilmiş bebek ve çocuklarda ve ECPR protokolü ile deneyimi bulunan klinik ortamlarda ECPR’nin düşünülebileceğini bildirir. Öneri zayıf, kanıt kesinliği düşüktür.[16][17]
Arrestte fark yaratan müdahale
Geri döndürülebilir neden ve uygun sistem varsa ECPR adaylığını arrestin erken döneminde belirleyin; kanülasyon boyunca yüksek nitelikli KPR’yi sürdürün.
Vaka ile Öğren
Kardiyak yoğun bakımda sürekli monitörle izlenen, miyokarditi ve ağır fakat geri döndürülebilir ventrikül işlev bozukluğu bulunan on yaşındaki çocuk tanıklı ventriküler fibrilasyon arrestine girmiştir. Defibrilasyon ve yüksek nitelikli KPR sürmesine karşın kalıcı spontan dolaşım sağlanamamıştır; kurumda hazır ECPR ekibi bulunmaktadır.
Tanım ve amaç
ECMO ile ECPR aynı kavram değildir
| Kavram | Tanım | Klinik kullanım |
|---|---|---|
| ECMO / ECLS | Kalp ve/veya akciğer işlevini ekstrakorporeal devreyle destekleyen genel tedavi | Arrest öncesi şok, solunum yetmezliği veya arrest sonrası destek dâhil farklı zamanlarda uygulanabilir. |
| VA-ECMO | Venöz kanı alıp oksijenleyerek arteriyel sisteme geri veren dolaşım ve gaz değişimi desteği | ECPR’de kullanılan temel ECMO biçimidir. |
| ECPR | Aktif KPR sırasında ya da AHA tanımında spontan dolaşım dönüşünden sonraki 20 dakika içinde ECMO akımının başlatılması | Dirençli kardiyak arrestte organ perfüzyonunu sürdürürken geri döndürülebilir nedenin tedavisine köprü sağlar. |
| Köprü amacı | İyileşme, düzeltici cerrahi/girişim, kalıcı destek veya transplantasyona zaman kazandırma | Köprü hedefi belirlenemiyorsa adaylık daha eleştirel değerlendirilir. |
Aday seçimi
Karar tek bir dakika eşiğine dayanmaz
| Değerlendirme alanı | ECPR lehine özellikler | Yararı azaltabilecek özellikler |
|---|---|---|
| Arrest ortamı | Tanıklı ve sürekli monitörle izlenen hastane içi arrest; KPR’nin hemen başlaması | Uzun ve bilinmeyen dolaşımsız süre; KPR niteliğinin doğrulanamaması |
| Neden | Düzeltilebilir kardiyak, cerrahi, toksikolojik, hipotermik veya seçilmiş solunumsal neden | Geri döndürülemeyen hastalık ve tanımlanabilir bir köprü hedefinin bulunmaması |
| KPR süreci | Kesintileri az, fizyolojik olarak yeterli KPR ve düzenli yeniden değerlendirme | Uzamış düşük nitelikli KPR, giderilemeyen ağır kanama veya teknik engel |
| Sistem | Hazır ekip, devre, kan ürünleri, uygun kanülasyon erişimi ve ECMO sonrası yoğun bakım | Zamanında güvenli kanülasyon ve devam bakımının sağlanamaması |
Bu alanlar evrensel mutlak kabul veya dışlama ölçütleri değildir. Yaş, KPR süresi, laktat veya tek bir laboratuvar değeri tek başına karar vermek için kullanılmamalıdır; kurumun önceden tanımlanmış protokolü ve çok disiplinli değerlendirmesi gerekir.[17][19]
Zaman-kritik iş akışı
Arrest sırasında ne zaman harekete geçilir?
Yüksek riskli hastayı arrestten önce belirleyin
Arrest başında uygunluk çağrısı yapın
Konvansiyonel Pediatrik İleri Yaşam Desteğini (PALS) eksiksiz sürdürün
Defibrilasyon, ventilasyon, ilaçlar ve geri döndürülebilir nedenlerin tedavisi kanülasyon hazırlığı nedeniyle aksatılmaz. ECPR etkinleştirilmesi spontan dolaşım olasılığından vazgeçmek anlamına gelmez.[16]
Kanülasyon sırasında KPR niteliğini koruyun
Göğüs kompresyonu kesintileri en aza indirilir; arter basıncı, dalga biçimli kapnografi ve diğer fizyolojik göstergeler kullanılarak perfüzyon izlenir. Cerrahi alan hazırlığı kompresyonlarla uyumlu yürütülür.[21]
ECMO akımını ve hedef organ perfüzyonunu doğrulayın
Kanül konumu, devre akımı, arter basıncı, oksijen sunumu ve sol kalp genişlemesi değerlendirilir. Yetersiz akımın nedeni mekanik, hacimsel veya anatomik olarak araştırılır.[17]
Arrest nedenini ECMO üzerinde tedavi edin
Rezidüel lezyon, koroner veya şant obstrüksiyonu, toksin, pulmoner emboli, miyokardit ya da solunum yetmezliğine yönelik kesin tedavi sürdürülür. ECMO nedenin tedavisi değil, tedaviye köprüdür.[17]
Kanıtın yorumu
Sağkalım verileri nasıl okunmalıdır?
- AHA/AAP 2025, kardiyak hastalığı bulunan seçilmiş hastane içi arrest olgularında ECPR sonrası taburculuk sağkalımını bazı tek merkezli serilerde %43,8–48 olarak bildirir; bu oranlar seçilmiş hasta ve deneyimli merkez sonuçlarıdır.[16]
- 2025 tarihli geniş gözlemsel çalışmada olumlu bileşik sonuç kardiyak grupta kardiyak olmayan gruba göre daha yüksek bildirilmiştir; ilişki nedensellik kanıtlamaz ve seçim yanlılığından etkilenebilir.[20]
- Tek ventriküllü çocuklarda 2025 sistematik derlemesi, ECPR’nin elektif ECMO’ya üstünlüğünü veya yararsızlığını gösterecek doğrudan yeterli kanıt bulunmadığı sonucuna varmıştır.[22]
- 2026 uluslararası merkez araştırması, pediatrik ECPR sistemleri ve klinik uygulamalarında belirgin değişkenlik bulunduğunu göstermiştir; evrensel bir dakika veya tek adaylık ölçütü desteklenmemektedir.[19]
Kötüleşen çocuk
ECPR kararı arrest başladıktan sonra düşünülmemelidir
- Yüksek riskli çocukta geri döndürülebilir neden, damar erişimi, olası kanülasyon bölgesi, kan ürünleri ve sorumlu ekip arrest öncesinde belirlenir.
- Artan vazoaktif ilaç gereksinimi, ilerleyen laktat ve asidoz, tekrarlayan aritmi veya düşük kardiyak debi ECMO değerlendirmesinin erkene alınmasını gerektirir.
- ECPR etkinleştirme kararı, amaçsız uzamış KPR için gerekçe değildir; geri döndürülebilirlik ve köprü hedefi düzenli olarak yeniden değerlendirilir.
- Aile iletişimi, nörolojik belirsizlik ve tedavi hedefleri klinik ekip tarafından açık biçimde ele alınır; tek bir laboratuvar veya süre değeriyle erken nörolojik hüküm kurulmaz.
Bilgiyi geri çağırma
Etkileşimli değerlendirme
Her seçeneği tıklayabilirsiniz. Seçiminize özgü gerekçe yanıtın hemen altında görünür.
Soru 1
AHA/AAP 2025’e göre pediatrik ECPR hangi durumda düşünülebilir?
Soru 2
ECPR ekibi etkinleştirildiğinde konvansiyonel PALS için doğru yaklaşım hangisidir?
Soru 3
ECPR adaylığı için en doğru karar ilkesi hangisidir?
Doğrulanmış kaynaklar
Kaynaklar
- 16.Topjian AA, Raymond TT, Atkins D, et al. Part 8: Pediatric Advanced Life Support: 2025 AHA/AAP Guidelines for CPR and ECC. Circulation. 2025;152(suppl 2):S479–S577.
- 17.Guerguerian AM, Sano M, Todd M, et al. Pediatric Extracorporeal Cardiopulmonary Resuscitation ELSO Guidelines. ASAIO J. 2021;67:229–237.
- 19.O’Callaghan M, Belohlavek J, Cvetkovic M, et al. Pediatric Extracorporeal Cardiopulmonary Resuscitation: Understanding Variations in Systems and Clinical Practice. ASAIO J. 2026. Online ahead of print.
- 20.Morales-Demori R, et al. Outcomes in pediatric ECPR for in-hospital cardiac arrest: an ELSO registry analysis. Resuscitation. 2025;216:110794.
- 21.Raymond TT, et al. Outcomes after extracorporeal cardiopulmonary resuscitation in pediatric in-hospital cardiac arrest: does quality of CPR matter? Resuscitation. 2025;211:110599.
- 22.Raymond TT, et al. Extracorporeal cardiopulmonary resuscitation for pediatric in-hospital cardiac arrest in single ventricle patients: a systematic review and meta-analysis. Resusc Plus. 2025;25:100997.